Đi qua nhiều thập kỷ, vai trò của tiền vệ đã không còn đơn thuần là chỉ biết chạy và tranh chấp. Ngày nay, một tiền vệ đẳng cấp phải là một thực thể đa năng: vừa biết phòng ngự từ xa, vừa biết kiến tạo và đôi khi là trực tiếp kết liễu đối thủ bằng những cú sút xa sấm sét. Hãy cùng chuyên trang tin thể thao của chúng tôi điểm qua danh sách những “ông chủ” trung lộ đang làm mưa làm gió trên bản đồ bóng đá thế giới, những người mà mỗi bước chạy của họ đều mang bóng dáng của những ‘kiến trúc sư’ hay ‘nhạc trưởng’..
1. Định nghĩa về một tiền vệ hay nhất
Trong bóng đá, định nghĩa về cái “nhất” ở hàng tiền vệ thực chất là sự tổng hòa của khả năng làm chủ không gian và thời gian. Một tiền vệ được gọi là hay nhất khi họ có khả năng biến những tình huống phức tạp nhất trở nên đơn giản, khiến khán giả có cảm giác như họ đang chơi bóng ở một chiều không gian khác, nơi mà mọi thứ đều chậm lại để họ tùy ý điều khiển.
Cái hay của một tiền vệ nằm ở “nhãn quan chiến thuật” – thứ mà người ta vẫn hay gọi là giác quan thứ sáu. Đó là khả năng nhìn thấy một kẽ hở giữa ba hậu vệ đối phương trước khi nó kịp xuất hiện, hoặc nhận ra nhịp độ trận đấu đang quá nhanh và cần một đường chuyền về để làm dịu đi cái đầu nóng của đồng đội. Tiền vệ hay nhất chính là người nắm giữ chiếc chìa khóa vạn năng: khi cần tấn công, họ là mũi khoan; khi cần phòng ngự, họ là tấm khiên; và khi cần giữ nhịp, họ là một nhạc trưởng thực thụ.
Nói một cách đời thường hơn, tiền vệ hay nhất giống như một người đầu bếp trưởng trong một nhà hàng 5 sao. Họ không nhất thiết phải là người trực tiếp dọn món lên bàn (ghi bàn), nhưng chắc chắn mọi nguyên liệu ngon nhất đều phải đi qua tay họ sơ chế và nêm nếm (điều tiết bóng). Sự hiện diện của họ mang lại một sự an tâm kỳ lạ. Chỉ cần thấy họ cầm bóng, các đồng đội phía trên biết rằng mình sẽ có cơ hội, và các hậu vệ phía dưới biết rằng mình sẽ bớt đi một phần áp lực.
Trong dòng chảy của vô vàn những tin bóng đá mới nhất, chúng ta thường thấy những cuộc tranh cãi nảy lửa về việc ai là tiền vệ xuất sắc nhất lịch sử. Có người chọn Zidane vì sự hào hoa, có người chọn Xavi vì khả năng kiểm soát tuyệt đối, hay Pirlo với những đường chuyền dài như rót mật vào tai. Nhưng suy cho cùng, tiền vệ hay nhất là người biết hy sinh cái tôi cá nhân để phục vụ cho sự vận hành trơn tru của cả tập thể, là người có thể thay đổi cục diện trận đấu mà đôi khi chẳng cần một cú sút nào về phía khung thành.
2. Top những tiền vệ hay nhất thế giới bóng đá hiện nay
2.1 Kevin De Bruyne: ‘Phù thủy’ với những đường chuyền không tưởng
Không quá lời khi nói rằng Kevin De Bruyne là tiền vệ tấn công hay nhất thế giới trong suốt gần một thập kỷ qua. Tại Manchester City của Pep Guardiola, tiền vệ người Bỉ giống như một “siêu máy tính” đang chạy trên sân cỏ. Nhãn quan chiến thuật của anh ở mức độ mà người ta thường nói vui là “có mắt ở sau gáy”.
Điều làm nên sự khác biệt của De Bruyne chính là những quả tạt sớm và những đường chọc khe xuyên tuyến mang thương hiệu riêng. Anh không cần quá nhiều thời gian để quan sát, đôi khi chỉ là một cái liếc mắt thần tốc, trái bóng đã được vẽ ra một quỹ đạo hoàn hảo để đồng đội chỉ việc đệm lòng vào lưới. Xem De Bruyne chơi bóng, người ta cảm nhận được sự tối giản nhưng hiệu quả đến mức đáng kinh sợ. Sự ổn định kinh ngạc của anh qua từng mùa giải luôn là chủ đề nóng hổi trong mọi bản tin bóng đá uy tín, nơi các chuyên gia phải tốn không biết bao nhiêu giấy mực để phân tích về tầm ảnh hưởng của anh.
2.2 Rodri: ‘Mỏ neo’ vững chãi và bộ não của mọi hệ thống
Nếu De Bruyne là những nét vẽ rực rỡ thì Rodri chính là nền móng vững chắc nhất để những nét vẽ đó được tỏa sáng. Trong bóng đá hiện đại, vị trí tiền vệ phòng ngự (CDM) đã được nâng tầm lên một đẳng cấp mới nhờ Rodri. Anh không chỉ là một gã đồ tể chỉ biết chặt chém, mà là một tiền vệ điều tiết nhịp độ hàng đầu.
Khả năng thoát pressing của Rodri là một nghệ thuật. Giữa vòng vây của 3-4 cầu thủ đối phương, anh vẫn điềm tĩnh xoay xở và tung ra những đường chuyền mở cánh cực kỳ chuẩn xác. Đặc biệt, Rodri còn sở hữu “vũ khí bí mật” là những cú sút xa từ tuyến hai và khả năng chọn vị trí ghi bàn trong những trận cầu sinh tử. Một tiền vệ mà cả mùa giải chỉ chuyền hỏng vài lần thì thực sự là một báu vật mà bất kỳ huấn luyện viên nào cũng khao khát sở hữu.
2.3 Jude Bellingham: Biểu tượng mới của thế hệ trẻ toàn năng
Khi nhìn Jude Bellingham thi đấu cho Real Madrid, thật khó tin khi cầu thủ này chỉ mới ở độ tuổi đôi mươi. Bellingham là hình mẫu lý tưởng của một tiền vệ “Box-to-Box” hiện đại. Anh có thể tranh chấp mạnh mẽ ở vòng cấm đội nhà, rồi ngay lập tức xuất hiện ở vòng cấm đối phương để dứt điểm ghi bàn.
Cái hay của Bellingham không chỉ nằm ở thể chất vượt trội mà còn ở bản lĩnh thi đấu cực kỳ già dơ. Anh chơi bóng với phong thái của một thủ lĩnh, sẵn sàng gánh vác đội bóng trong những thời điểm khó khăn nhất. Việc chuyển từ Dortmund sang Real Madrid mà không hề bị ngợp trước áp lực khổng lồ tại Bernabeu cho thấy tinh thần thép của chàng trai người Anh này. Bellingham chính là hiện thân cho tương lai của hàng tiền vệ bóng đá thế giới trong vòng 10 năm tới.
2.4 Luka Modric: ‘Nghệ sĩ vượt thời gian’ với những bước chạy không tuổi
Sẽ thật thiếu sót nếu danh sách này không có tên “lão tướng” Luka Modric. Dù đã bước sang tuổi xế chiều của sự nghiệp, nhưng mỗi khi Modric chạm bóng, thời gian dường như ngưng đọng lại. Những pha vẩy má ngoài (trivela) của anh vẫn là một đặc sản độc nhất vô nhị mà khó ai có thể sao chép hoàn hảo.
Modric không có thể hình to cao, nhưng bù lại anh có sự nhanh nhẹn trong tư duy và khả năng giữ trọng tâm tuyệt vời. Anh biết cách luân chuyển trái bóng một cách mượt mà nhất, biến những tình huống bế tắc trở nên thông thoáng chỉ bằng một nhịp chạm. Sự bền bỉ của Modric là một bài học lớn về tính chuyên nghiệp và niềm đam mê bóng đá cháy bỏng. Với các cổ động viên Real Madrid, anh không chỉ là một cầu thủ, mà là một tượng đài sống, một phù thủy nhỏ giữa đại lộ bóng đá.
2.5 Declan Rice: Sự cân bằng hoàn hảo ở trung tuyến
Kể từ khi chuyển sang Arsenal, Declan Rice đã nâng tầm hàng tiền vệ của đội bóng này lên một bậc. Rice sở hữu khả năng bao quát sân tuyệt vời. Anh giống như một chiếc chổi quét sạch mọi nguy hiểm trước mặt hàng phòng ngự. Nhưng điểm mạnh nhất của Rice chính là khả năng kéo bóng từ phần sân nhà lên phía trên.
Những bước chạy dũng mãnh của anh không chỉ giúp đội nhà thoát pressing mà còn tạo ra sự xáo trộn cực lớn trong hệ thống phòng thủ của đối phương. Rice chính là sự tổng hòa giữa một tiền vệ đánh chặn cổ điển và một tiền vệ chuyển trạng thái hiện đại. Sự hiện diện của anh mang lại cảm giác an tâm tuyệt đối cho các đồng đội phía trên.
2.6 Bruno Fernandes: ‘Cỗ máy tạo cơ hội’ không biết mệt mỏi
Dù Manchester United có lúc thăng lúc trầm, nhưng tầm quan trọng của Bruno Fernandes là điều không ai có thể phủ nhận. Anh là mẫu tiền vệ ưa mạo hiểm, luôn sẵn sàng tung ra những đường chuyền xé toang hàng thủ đối phương dù tỷ lệ thành công có thể không cao. Chính sự mạo hiểm đó đã tạo ra vô số cơ hội mười mươi cho các tiền đạo.
Bruno còn là một thủ lĩnh tinh thần thực sự trên sân. Anh chạy không biết mệt mỏi, hỗ trợ phòng ngự tích cực và luôn là người thực hiện các tình huống cố định với độ chuẩn xác cao. Khát khao chiến thắng và tinh thần chiến đấu máu lửa của tiền vệ người Bồ Đào Nha luôn khiến anh trở thành điểm tựa cho các đồng đội trong những thời điểm bế tắc nhất.
3.Tạm kết về vai trò của những tiền vệ
Bóng đá thế giới đang ngày càng trở nên nhanh hơn, thực dụng hơn và đòi hỏi thể lực cao hơn. Thế nhưng, giá trị của những tiền vệ tài hoa thì chưa bao giờ thay đổi. Họ chính là những người định đoạt bản sắc của một đội bóng. Một đội bóng chơi ban bật đẹp mắt hay thực dụng lỳ lợm, tất cả đều bắt nguồn từ những con người đứng ở trung tâm vòng tròn giữa sân.
Việc bình chọn ai là người hay nhất đôi khi chỉ mang tính tương đối và tùy thuộc vào gu thẩm mỹ bóng đá của mỗi người. Có người thích sự hào hoa của Modric, có người lại chuộng sự hiệu quả của Rodri hay sức trẻ của Bellingham. Tuy nhiên, có một điều chắc chắn rằng, bóng đá sẽ mất đi 80% sức hấp dẫn nếu thiếu đi những bộ não thiên tài ở hàng tiền vệ.
